Nhiệt miệng là tên gọi theo dân gian , thực chất bệnh là viêm loét niêm mạc miệng do nhiều nguyên nhân khác nhau , thường là loét áp – tơ ( aphthous ulcer ) .
Biểu hiện của bệnh là : trong niêm mạc miệng xuất hiện một hoặc nhiều đốm trắng to 1 – 2 mm , đốm trắng to dần hơi mọng nước , vài ngày sau đồng loạt vỡ ra tạo thành vết loét . Vết loét to dần , có khi tới 10 mm làm ảnh hưởng nhiều đến ăn uống sinh hoạt và giao tiếp . Nếu không có biến chứng vết loét tự lành sau 10 – 15 ngày rồi lại tái diễn đợt khác tương tự
Tỷ lệ mắc bệnh trong cộng đồng khoảng 10 % dân số ở các mức độ khác nhau : Từ trong đời chỉ bị 1 – 2 lần , thỉnh thoảng bị một đợt kéo dài khoảng 1 tuần rồi khỏi , đến thường xuyên bị với thời gian khỏi rất lâu ( có khi hàng nửa tháng ) , trong tháng chi có một vài ngày miệng bình thường còn hầu như trong miệng lúc nào cũng có vết loét ở các cấp độ khác nhau làm ảnh hưởng đến ăn uống sinh hoạt và giao tiếp
Về điều trị :Có nhiều phương pháp chữa khác nhau :
- Theo kinh nghiệm dân gian : sử dụng các thực phẩm có tính mát như : chè đậu đen trà xanh , rau má , bột sắn dây ….
- Uống các thuốc thảo dược theo kinh nghiệm dân gian , súc miệng vệ sinh răng miệng bằng các thuốc sát khuẩn , kiêng ăn các thứ cho là nóng …
- Khám bệnh : các bác sỹ thường kê đơn kháng sinh , vi tamin PP . B2 ..
- Uống các thuốc chữa bệnh nhiệt miệng theo đông y : an thảo , khẩu viêm thanh …Các phương pháp trên đôi khi có hiệu quả ở những trường hợp nhẹ , hoặc bệnh tự khỏi theo chu trình tiến triển , nhưng cũng có nhiều người đã sử dụng tất cả các phương pháp trên nhưng không hề thuyên giảm
-Phương pháp mới :Tạo màng ngăn cách vết loét với nước bọt và dịch thức ăn
Các vết loét trong miệng rất lâu lành là do thường xuyên bị chìm trong nước bọt và dịch thức ăn , phương pháp mới này đề ra là bôi thuốc tạo màng phủ kín lên vết loét để tạo điều kiện cho chóng lành vết thương ( tương tự như băng bó vết thương ở ngoài da )
Phương pháp này là kết quả nghiên cứu nhiều năm chữa bệnh " nhiệt miệng " của bác sỹ Đỗ Hữu Thảnh và Vũ Minh Tuấn
Cụ thể phương pháp này là : Dùng thuốc bôi trực tiếp lên vết loét ( phối hợp 4 loại thuốc : Sulfamethoxazon , Trimethoprim , Serathiopeptit và hoạt chất tạo màng ngăn ) , thuốc là dạng bột nhưng vào trong miệng gặp nước bọt và huyết tương rỉ ra từ vết loét mà tạo thành màng đủ sức chịu được sự tấn công của nước bọt từ 6 – 8 giờ , cứ 6 – 7 giờ bôi thuốc 1 lần sẽ tạo được màng ngăn cách vết loét với dịch khoang miệng , đồng thời thuốc có tính cản khuẩn – tiêu viêm ( thuốc không có kháng sinh ) từ đó làm cho vết loét nhanh lành
Hình ảnh vết loét điển hình
Hình ảnh vết loét điển hình sau 8 lần bôi thuốc
Vết loét sau 2 – 3 ngày bôi thuốc được phủ kín bằng một màng ngăn làm cho việc ăn uống gần như bình thường không thấy xót và đau nữa . ở bên dưới là một lớp tổ chức tân tạo phủ gần kín vết loét làm lành tổn thương . Trong thuốc có thuốc kháng viêm phi steroit ( serathiopeptit ) , tác dụng của thuốc là kháng viêm tại chỗ đồng thời ngăn chặn phản ứng tự miễn là nguyên nhân gây nên ổ hoại tử rồi từ đó hình thành vết loét trong bệnh nhiệt miệng . Kết hợp điều trị bổ trợ bằng kháng sinh ( nếu thấy cần thiết ) , uống vitamin , cải thiện tình trạng cơ thể , xem xét và điều chỉnh chế độ ăn uống – sinh hoạt – lao động …
Thực tế đã kiểm chứng : chỉ sau 6 – 7 lần bôi thuốc là đã thấy hiện tượng lành vết loét , đặc biệt sau 1 – 2 lần bôi thuốc là ăn mặn đã không xót ( do thuốc tạo màng ngăn ) . Tiếp tục điều trị khi bệnh tái phát ( do đặc tính của bệnh là tái diễn từng đợt , chỉ bôi thuốc lúc bệnh có biểu hiện viêm loét ) thấy biểu hiện bệnh nhẹ và thưa dần rồi khỏi sau 4 – 5 đợt chữa toàn diện như trên .
Riêng các lần tái phát sau không bôi thuốc ngay khi mới thấy vết loét mà để 2 – 3 ngày sau , khi đó vết loét rõ hẳn mới bôi thuốc thì tác dụng ngừa tái phát tốt hơn , còn tác dụng nhanh lành vết loét không thay đổi
.
Bác sĩ
ĐỖ HỮU THẢNH
